Jaarverslag 2016
Raad van Kerken
Amsterdam-Noord
2
INHOUD
pagina
TER INLEIDING 3
RAAD VAN KERKEN AMSTERDAM-NOORD 4
OECUMENE MIDDEN-NOORD 6
OECUMENISCHE CONTACTRAAD NIEUWENDAM 7
OECUMENE TUINDORP OOSTZAAN 8
OECUMENISCHE ACTIVITEITEN IN ZIEKEN- EN ANDERE HUIZEN 9
OECUMENISCH CAFÉ 11
OECUMENISCH LEERHUIS NOORD 12
OECUMENISCH FILMHUIS NOORD ZINEMA 13
STICHTING VLUCHTELINGENWERK AMSTERDAM-NOORD 14
STICHTING KERK & BUURT NOORD 15
PASTORAAL DIACONAAL OVERLEG 16
FINANCIEEL OVERZICHT 17
3
TER INLEIDING
door Pieter Roemer, voorzitter
Dit jaar herdenken wij, dat Luther 500 jaar geleden zijn stellingen verkondigde.
In 1983 hadden wij ook een Lutherjaar. Toen werd herdacht, dat Luther 500 jaar geleden was geboren. In oktober van dat jaar maakte ik deel uit van een Nederlands gezelschap, dat een Lutherreis maakte door een deel van de toenmalige Duitse Democratische Republiek (DDR). Wij hadden ons goed voorbereid en verdiept in het leven van Luther. De officiële gastheren hadden zich ook voorbereid. Waar wij ook kwamen, werd ons door de DDR-gids verteld dat Luther een voorburgerlijke revolutionair was in de traditie van het reëel bestaande socialisme in Oost-Europa. Ons werd ook verteld, dat Luther een bondgenoot was van Thomas Müntzer, de leider van de Boerenopstanden 1523-1525. Wij Nederlanders wisten, dat dit niet waar was. Verder viel ons op, dat diverse historische feiten niet plaats hadden gevonden in het jaar zoveel na Christus maar in het jaar zoveel na het begin van onze jaartelling. Het is maar hoe je de geschiedenis beschrijft.
Het is dit jaar op 31 oktober 500 jaar geleden, dat Luther zijn 95 stellingen bekend maakte. Ook nu zullen er Lutherreizen plaatsvinden, maar dan in het Duitsland van na de eenwording. De officiële gidsen zullen deze keer een ander verhaal vertellen.
Met zijn stellingen keerde Luther zich tegen onder andere de handel in aflaten, die de kerk geld opleverde voor onder meer de bouw van de sint Pieter in Rome.
Na die stellingen gebeurde er iets, dat nog altijd gebeurt als je aan macht en geld komt in onze wereld. Dan breekt de hel los. Dan schuwt zelfs de kerk niet voor moord en doodslag. Luther heeft het aan den lijve ondervonden: vogelvrij, in de ban en noem maar op. Maar hij raakte niet van de wijs. Hoe meer hij bevochten en dwarsgezeten werd, des te duidelijker werd zijn theologie en werden de verschillen in de christelijke wereld steeds groter.
Om deze verschillen te overbruggen werd in 1948 de Wereldraad van Kerken opgericht. Dit heeft er weer toe geleid, dat Amsterdam-Noord een eigen Raad van Kerken heeft gekregen. Die raad geeft ieder jaar een jaarverslag uit, dat u nu in handen hebt. Hierin leest u over de diverse oecumenische activiteiten in Noord. Hierbij valt op, dat sinds enige tijd het oecumenische werk plaatsvindt zonder de koepel van de oecumenische contactraden. Zo blijkt maar weer, dat de oecumene blijft gedijen in ons stadsdeel.
4
RAAD VAN KERKEN AMSTERDAM-NOORD
door Foeke Westerveld, secretaris
In 2016 heeft de Raad van Kerken Amsterdam-Noord (RvKN) vier maal vergaderd. Naast de vaste agendapunten kwamen onderwerpen van uiteenlopende aard aan de orde. Een weergave vindt u na onderstaand overzicht.
De functieverdeling per 1 januari was:
Pieter Roemer - voorzitter/penningmeester
Foeke Westerveld - secretaris
De overige leden van de Raad waren Tinus de Geest, Marina Giskes, Fred Keultjes (namens Augustinus-parochie) en Irini Sorial.
RAAD VAN KERKEN AMSTERDAM-NOORD
Tuindorp Oostzaan Midden Noord Nieuwendam
kerken: kerken: kerken:
* Protestantse * Protestantse gemeente * Doopsgezinde Gemeente
Bethelkerkgemeente Midden-Noord * Protestantse gemeente
* Agapè Amsterdam * De Nieuwe Augustinus R.K. Nieuwendam
* Koptisch-Orthodoxe kerk
De RvKN heeft contact met de Werkgroep Vluchtelingen Amsterdam-Noord en Stichting Kerk & Buurt Noord. Er wordt gestreefd naar een regelmatig contact met vertegenwoordigers van deze groepen.
OECUMENISCHE VIERINGEN
Rond het thema Het woord is aan jou’ van de week van gebed voor de eenheid van christenen kwamen leden van de diverse kerken in Amsterdam-Noord op woensdagavond 20 januari samen in De Nieuwe Augustinus om te zingen, te luisteren en te bidden. De viering was voorbereid door voorgangers uit verschillende kerken: de Rooms-katholieke kerk, de Protestantse kerk, de Rafaëlgemeente Haggaï, Agapè Amsterdam en Hoop voor Noord van de Christelijk Gereformeerde kerk. Verder werd meegewerkt door Kingdom Prayer Net en de koepel van Evangelische gemeenten in Amsterdam.
Het thema was gebaseerd op 1 Petrus. Dit bijbelgedeelte is aangedragen door Letse christenen. Het werd een inspirerende dienst, waarin werd voorgegaan door pastor Nico van der Peet en ds. Trinus Hibma, die de verkondiging verzorgde.
Op de maandag en dinsdag voor en de donderdag en vrijdag na de oecumenische viering werden er bij Agapè Amsterdam oecumenische gebedssamenkomsten gehouden.
De viering op Hemelvaartsdag in De Nieuwe Augustinus was geen oecumenische viering meer, wel waren christenen uit andere kerken welkom.
In de vredesweek was er een oecumenische viering in de Doopsgezinde Kerk.
In december werd samen met Agapè Amsterdam en de protestantse gemeentes Midden Noord en Tuindorp Oostzaan in De Ark een volkskerstzang georganiseerd. Het werd een mooie zangavond samen met het Holy Sound en onder leiding van de organist Dick van Bezooijen en trompettist Anneroel de Boer.
VLUCHTELINGEN
Onze Raad was niet zelf actief bij de opvang van vluchtelingen, maar volgt via de Raad van Kerken Amsterdam en zijn taakgroep Vluchtelingen de ontwikkelingen. Wel zijn kerken individueel actief bij opvang van en steun aan vluchtelingen.
5
ACTIVITEITEN
De RvKN bracht weer een 40-dagenkalender uit. Deze 40-dagenkalender wordt beschikbaar gesteld door het oecumenisch beraad in Landsmeer.
In het weekend van 10, 11 en 12 juni was er in Noord aandacht voor moskee- en kerk. De activiteiten zijn een vervolg van de moskee- en kerkloop. De drijvende kracht hierachter was ds. Véronique Lindenburg. Zij verliet Amsterdam-Noord in het voorjaar en werd voor Moskee & Kerk opgevolgd door Susan Delsing.
Met vertegenwoordigers van het oecumenisch pastores overleg (OPO) bespraken wij in juni ons jaarverslag 2015 en de stand van zaken van gezamenlijke activiteiten.
Op aanraden van ds. Annemarie van Wijngaarden hebben wij nagedacht over een inhoudelijk agendapunt waarvoor breder uitgenodigd zou kunnen worden. Hoewel het idee ons wel aansprak, konden wij geen onderwerp vinden, dat hiervoor in aanmerking zou komen.
Vanaf dit jaarverslag treft u ook een impressie aan van het Pastoraal Diaconaal Overleg, dat enkele keren per jaar plaatsvindt.
COMITÉ 21 MAART
Wij ontvangen regelmatig post van het comité 21 maart. Dit comité is een samen-werkingsverband van tientallen organisaties. Het roept iedereen op jaarlijks deel te nemen aan de demonstratie op of rond 21 maart, de internationale dag tegen racisme en discriminatie. Zo nodig sturen wij de post door aan de kerken in Amsterdam-Noord en verder aan hen, die hebben aangegeven hiervoor belangstelling te hebben.
IN MEMORIAM
Op 12 november 2016 overleed Marina Annieke Giskes-de Vries. Marina woonde onze vergaderingen bij als vertegenwoordiger van het Apostolisch Genootschap. Zij was een inspirerende vrouw, die belangstelling had voor zeer veel dingen en zo ook voor de oecumene. Wij zullen in dankbare herinnering houden wat zij voor ons heeft betekend.
PERSONALIA
Door het aannemen van een beroep van de Protestantse Kerk in Naarden is ds. Véronique Lindenburg in het voorjaar uit Amsterdam-Noord vertrokken.
WEBSITE
Sinds 2010 heeft de RvKN een eigen website. U komt op deze site via www.rvkamsterdamnoord.nl. Wij doen ons uiterste best de website actueel te houden, zodat iedereen die er heen surft niet geconfronteerd wordt met achterhaalde informatie.
FINANCIËLE BIJDRAGE
Een financiële bijdrage van de kerken in Amsterdam-Noord aan het werk van onze Raad is in 2015 nieuw leven ingeblazen. Veel kerken gaven gehoor aan onze oproep om jaarlijks een financiële bijdrage te leveren van € 25.
SAMENSTELLING
De samenstelling van de RvKN was aan het eind van het jaar:
Pieter Roemer - voorzitter/penningmeester
Foeke Westerveld - secretaris
De overige leden van de Raad waren Tinus de Geest, Fred Keultjes (namens Augustinus-parochie), Essemie van Dunné (namens het OPO) en Irini Sorial.
6
OECUMENE MIDDEN-NOORD
door Foeke Westerveld
Protestants Midden Noord (De Ark) heeft geen contactpersoon voor de oecumene. Om dit te ondervangen zijn goede afspraken met de kernraad gemaakt over welke mensen verantwoordelijk zijn voor welke taken.
Incidentele contacten lopen via de scriba Tini Hopman en Rie Muller is de contactpersoon voor de 40-dagenkalender.
Verschillende gemeenteleden waren aanwezig bij de oecumenische viering in de Week van Gebed voor de eenheid van christenen op woensdag 20 januari in De Nieuwe Augustinus en bij de oecumenische vredesviering op woensdag 21 september in de Doopsgezinde kerk.
Aan het begin van de 40-dagentijd werden de door het oecumenisch Beraad Landsmeer gemaakte 40-dagenkalenders verkocht.
Sinds april 2014 is er tweemaal per jaar een dienst in het Eduard Douwes Dekkerhuis, waarin het Heilig Avondmaal wordt gevierd en waarin alle gelovigen hartelijk welkom zijn.
In november werd meegedaan aan de kledinginzameling voor ‘Mensen in Nood’.
Medewerking werd verleend aan de organisatie van de Volkskerstzang, die ieder jaar op 18 december plaatsvindt.
7
OECUMENE NIEUWENDAM
door Foeke Westerveld
De voormalige activiteiten van de contactraad, het leggen van een bloemstuk op 4 mei en de kledinginzameling voor Mensen in Nood in november, zijn ad hoc opgelost. De oud-leden hebben nog wel de organisatie van de Wereldsgebedsdag, die jaarlijks in maart plaatsvindt, voor hun rekening genomen.
In 2016 vonden de volgende oecumenische activiteiten plaats:
- de gebedsdienst op Wereldgebedsdag, vrijdag 4 maart, in de kosterij van de Nieuwendammerkerk; deze werd voorbereid met ds. Van Blommestein en ds. Lindenburg en Co van Melle begeleidde de samenzang;
- de verspreiding van de 40-dagenkalenders binnen de kerken in Nieuwendam;
- het leggen van een bloemstuk op 4 mei bij het bezinningsmonument aan het Monnikendammerplantsoen.
- de kledinginzameling voor Mensen in Nood in
8
OECUMENE TUINDORP OOSTZAAN
door Foeke Westerveld
In 2016 vonden de volgende activiteiten plaats:
VIERINGEN EN BIJEENKOMSTEN
- De Wereldgebedsdag vond voor heel Noord in de kosterij van de Nieuwendammerkerk plaats;
- op 4 mei werd de gezamenlijke herdenkingsdienst in de Bethelkerk gehouden, voorafgaand aan de stille tocht door Tuindorp Oostzaan. De organisatie hiervan was in handen van het 4/5 mei-comité;
VIERINGEN IN HET TWISKEHUIS
Elke eerste vrijdag van de maand werd in het Twiskehuis een avondvesper verzorgd door de oecumenische werkgroep. Elders in dit jaarverslag vindt u hierover een verslag.
INTERKERKELIJKE CONTACTEN
Tussen de Agapè Amsterdam en de Protestantse Bethelkerkgemeente bestaat een interkerkelijk contact. Dit betreft onder meer de medewerking aan de 4 mei herdenking en de 5 mei viering in Tuindorp Oostzaan en de organisatie van de Volkskerstzang in december.
OECUMENISCH CAFÉ
Het oecumenisch café doet elders in dit jaarverslag verslag van zijn activiteiten.
MULTICULTURELE WERKGROEP
De Multiculturele Werkgroep heeft in 2016 geen bijzondere activiteiten ontplooid. Wel werden voor de multiculturele vrouwenochtend in de Evenaar de financiën en subsidie verzorgd.
KLEDINGACTIE
De kledingactie in november was in de Bethelkerk. Een vergelijkbare actie is gehouden door Agapè Amsterdan in de voormalige Regenboogkerk.
9
OECUMENISCHE ACTIVITEITEN IN ZIEKEN- EN ANDERE HUIZEN
BOVENIJ-ZIEKENHUIS
door Foeke Westerveld
In juni deed ds. Trinus Hibma verslag van de contacten met het BovenIJ-ziekenhuis. De cliëntenraad heeft in het voorjaar de directie gevraagd hoe de geestelijke verzorging geregeld is en kwam tot de conclusie, dat dit onvoldoende is. Vertegenwoordigers van de Raad van Bestuur hebben vervolgens gesproken met diaken René Hendriks en ds. Trinus Hibma. Het resultaat daarvan moet worden afgewacht.
VERPLEEGHUIS DE DIE
door Bart Niek van de Zedde, mede namens Foad Acherrat
In 2016 is er veel veranderd in De Die. Zo is er ten positieve o.a. een nieuwe Palliatieve Unit gerealiseerd. Dit betekent dat er een aparte vleugel met zes kamers beschikbaar is voor palliatief terminale zorg. Zo kunnen wij de laatste levensmaanden van terminale bewoners van Noord zo aangenaam mogelijk maken.
In meer algemene zin, merken wij dat er meer inspanningen nodig zijn om goede zorg te kunnen blijven leveren. Met aan overheidsbeleid gerelateerde beslissingen, beperktere middelen. Dit betekent aan de ene kant een bewustwordingsproces wat de kosten zijn die er gemaakt (moeten) worden om goede zorg te kunnen blijven leveren. Aan de andere kant betekent dit ook dat er, naast de uitdagingen die er dagelijks liggen op de werkvloer om de bewoners te verzorgen, van medewerkers steeds meer flexibiliteit gevraagd wordt: ofwel meer doen, in minder uren, verspreid over meerder dagen. De belasting en werkdruk neemt navenant toe en de verhouding werk-privé komt daarmee soms onder druk te staan. Ook het gemeenschapsgevoel, De Die als leefgemeenschap, verandert daarmee. Er zijn steeds meer passanten, flexwerkers, nieuwe collega's.
De formatie geestelijke verzorging bij Cordaan als geheel, en ook in De Die, is teruggebracht op basis van een verwachte afspiegeling van een teruglopend aantal intramurale bedden voor de komende jaren. Positief is, dat wij zijn gevraagd om op alle locaties van Cordaan te gaan werken. Ook op locaties waar voorheen geen geestelijk verzorger werkzaam was. Per saldo betekent dit dus wel dat wij met minder uren, meer locaties moeten gaan bedienen. Wij ervaren binnen onze vakgroep dan ook een zekere verschraling van ons werk. Er ligt een steeds grotere uitdaging om toch op de goede tijden, op de goede plekken te zijn. De balans zoeken tussen geïnspireerd waaien met de Geest, die ons op de goede tijden, op de goede plekken brengt, en het organiseren van structurele aanwezigheid en zichtbaarheid.
De kerkelijke vieringen gaan nog steeds op de oude voet door in De Die. Niet in de laatste plaats dankzij onze groep, trouwe en toegewijde kerkvrijwilligers. Om de week op de zondag. En ook doordeweeks op woensdagmorgen, ook om de week, op de derde etage. Dit zijn speciale huiskamervieringen, in een kleiner verband, voor bewoners met dementie. Vermeldenswaardig is verder nog, dat wij samen met onze moslim-collega, Foad Acherrat, project gelden van de Stichting RCOAK (Roomsch Catholijk Oude Armen Kantoor) (RCOAK) toegewezen hebben gekregen voor een pilot project voor moslim ouderen. Om extramuraal, buiten de instelling, bij moslimouderen thuis, geestelijke begeleiding aan te bieden. Van oudsher kent de moslimgemeenschap het fenomeen pastoraat op een andere manier dan in de kerkelijke traditie. Wij denken dat geestelijke begeleiding door ten opzichte van het primaire familiaire netwerkrelatief onafhankelijke geestelijk verzorgers, de levensvragen van moslimouderen meer recht kan doen.
Al met al zien wij een toenemende vraag. En wij denken dat zingevingsvragen juist vanwege de verschraling, in de nabije toekomst van toenemend belang zijn. Zeker nu wij zelf ook als discipline ervaren dat er veelal uitsluitend ad hoc en in termen van efficiëntie en kosten wordt gedacht. En niet zozeer in wat iets werkelijk oplevert en ten diepste van waarde is. En blijft. Met het perspectief van Geloof, Hoop en Liefde, en de 'Eeuwigheid' die ons wacht, voor ogen.
10
EVEAN-TWISKEHUIS
door Henk Koningen
De gebedsdienst in het Evean-Twiskehuis werd iedere eerste vrijdag van de maand om 19.00 uur gehouden. De diensten zijn oecumenisch en daarin gaan bij toerbeurt een voorganger van de protestantse of rooms-katholieke kerk voor.
Het aantal bezoekers was ook in 2016 wisselend. De oorzaak ligt misschien in het feit, dat veel bewoners opgegroeid zijn in een tijd, dat de zuilen nog strikt gescheiden waren. Wie protestants was, kocht niet bij een roomse bakker en omgekeerd. Hoewel dit tegenwoordig niet meer speelt, hebben de oudere mensen nog wel die herinnering. Misschien weten zij ook niet goed wat oecumene precies inhoudt. Het woord oecumene staat voor de hele bewoonde wereld, dus heeft op iedereen betrekking. Een mooie taak voor de mensen van de werkgroep, die de gebedsdiensten organiseert, de oecumene in het Evean-Twiskehuis uit te dragen.
11
OECUMENISCH CAFÉ
door Foeke Westerveld
Vrijdag 8 januari was Dirk Dekker van de stichting Beelease te gast. Deze stichting bevordert de bijenteelt. Dirk Dekker vertelde zeer boeiend over alles wat met bijenteelt te maken heeft en informeerde ons over de problemen waarmee imkers te maken hebben, maar gelukkig ook over de oplossingen die men nastreeft. Het werd niet alleen ik hou van Holland vrijdag 12 februari in de Bethelkerk. Wilma en Hans Visser trakteerden ons op diverse onderdelen van TV-spelletjes, waarbij de ene keer als groep antwoord gegeven moest worden en de andere keer een persoonlijk antwoord nodig was. Het spelletjesfeest werd afgesloten met het verjaardagsfeest uit ik hou van Holland, waarbij een tikkende taart rondging tot hij ‘ontplofte’.
Hoe het met kleuren zit, weten de bezoekers van het oecumenisch café op vrijdag 11 maart precies. Ger Bouma heeft ons er alles over verteld. Hij vertelde o.a. hoe kleuren ontstaan en dat gras eigenlijk niet groen is, zelfs niet aan de andere kant van de heuvel. Hij gaf ons veel informatie, zelfs zoveel dat het moeilijk is het na te vertellen. Wij gingen dus wijzer huiswaarts dan dat wij gekomen waren.
Vrijdag 8 april was Arianne Visser onze gast. Zij is een aantal jaren geleden als vrijwilliger naar Kenia gegaan en heeft toen de kinderen van een gezin ‘geadopteerd’. Zij spant zich enorm in om die kinderen naar school te laten gaan. Daar is geld, veel geld voor nodig en Arianne probeert dat op diverse manieren bij elkaar te krijgen.
Afgelopen januari is Arianne samen met vader Hans weer naar Kenia geweest om met eigen ogen te zien hoe het ‘haar’ kinderen vergaat. Gelukkig gaat het goed, maar er moest wel het één en ander geregeld worden. De kosten voor de school waarop de kinderen zaten, werden Arianne te hoog, dus moest gezocht worden naar een goedkopere oplossing. Gelukkig is die gevonden, goedkoper en waarschijnlijk beter ook.
Vrijdag 14 oktober hadden wij Bas Kok te gast. Bas is schrijver en heeft het boek Oerknal aan het IJ geschreven. Aan de hand van een PowerPointpresentatie kon hij daar zeer boeiend over vertellen. Zo vertelde hij over de groei van Amsterdam in de afgelopen eeuwen, waarbij er een unieke kanteling heeft plaatsgevonden. Aanvankelijk werd aan de zuidkant van het centrum industrie gevestigd, denk maar aan de Heinekenbrouwerij, en was de noordzijde van het IJ een plek om te ontspannen. Later draaide dat geheel om, Zuid werd chic en Noord scheepsbouw en industrie. De naam Amsterdam zou ontleend zijn aan het feit, dat de stad gebouwd is op en rond een dam in de Amstel, maar Bas liet ons aan de hand van historisch materiaal zien, dat Amsterdam niet aan de Amstel ligt, maar aan De Die. Nu vindt weer een omslag plaats. Noord is opnieuw aan het kantelen, steeds meer culturele activiteiten vinden hier plaats, denk maar aan Eye, de Tolhuistuin en het NDSM-terrein en ook Yuppen weten Noord te vinden. In november hadden wij Harry van der Zant als gast. Ook hij is schrijver en hij vertelde boeiend over de voetreis, die Ignatius vijf eeuwen geleden en hij recent heeft gemaakt van Bilbao naar Barcelona. Hij heeft zijn voorstudie en zijn ervaringen vastgelegd in een boek, dat hij de titel Zwerven langs de Camino Ignacio heeft gegeven. Een interessant verhaal, dus het boek zal zeker zeer lezenswaardig zijn. ’t Heerlijk avondje was weer gekomen vrijdag 2 december. Tussen 20.00 uur en 20.30 uur druppelden de bezoekers van het oecumenisch café binnen en genoten van koffie met heerlijke zelfgebakken speculaas. Even na 20.30 uur werd er op de deur geklopt, eerst zacht, maar later harder en ja hoor, daar was hij: Sint Nicolaas. Nadat hij was toegezongen, sloeg hij het grote boek open. Als eerste werden Elise en Richella in het zonnetje gezet. Daarna was er aandacht voor Arianne, die voor moeilijke beslissingen staat over ‘haar kinderen’ in Kenia. Met een grote kaart, waarop iedereen zijn goede wensen kon schrijven, probeerden wij haar een hart onder de riem te steken. De volgende die in het boek stond was onze duizendpoot Adri Luyten.
Sint had ook een zak vol boekjes meegenomen. Die boekjes staan vol recepten met oud brood en tips om ratten te voorkomen. Het boekje is ontstaan op een
ontmoetingsochtend van vrouwen uit alle delen van de wereld en bevat dan ook recepten uit al die delen.
12
OECUMENISCH LEERHUIS NOORD
door Foeke Westerveld
In het voorjaar was er een serie over Godsbeelden. God is …? Door antwoord te geven op deze vraag schept men bedoeld of onbedoeld een godsbeeld. Een godsbeeld heeft te maken met de manier waarop mensen in samenlevingen de natuuroverstijgende, de transcendente werkelijkheid ervaren.
Inleiders waren prof. dr. Marcel Poorthuis, hoogleraar interreligieuze dialoog aan de Universiteit van Tilburg, en dr. Wilken Veen. Het thema van prof. Poorthuis was ‘Bijbelse godsbeelden en westerse denkbeelden over God in relatie tot godsbeelden in oosterse religies’. Dr. Wilken Veen nam de deelnemers mee in de boeiende geschiedenis van godsbeelden in de kerk en theologie met als thema ‘Over oude en nieuwe godsbeelden in kerk en theologie’.
Op de laatste bijeenkomst vond een gezamenlijke dialoog plaats over of en hoe het godsbeeld in de loop van het leven is veranderd met als thema: Dialoog over persoonlijke ontwikkeling Godsbeeld’. Deze dialoog werd geleid door Piet Alberts en Rob Boersma.
In het najaar hadden wij drie leerhuismiddagen over Beelden van Jezus. ‘Wie zeggen de mensen dat ik ben’. Nadat wij in het voorjaar een spannende serie hadden over ‘Beelden van God’ vond de commissie, dat een goed vervolg daarop een serie over ‘Beelden van Jezus’ zou zijn’
Hoewel Jezus een historische figuur was, waarover toch wel het één en ander vastligt, lopen de beelden die zijn volgelingen over hem hebben, ver uiteen. Afhankelijk van tijd en plaats was Jezus zwart, wit, joods, of was hij helemaal geen mens, maar een uit de hemel neergedaalde god.
Inleiders waren ds. Alke Liebich en ds. Elsbeth Grüteke.
Ds. Liebich is predikant bij de Johanneskerk in Amersfoort, een vrijzinnige combinatiegemeente. ‘Theologie en kunst is een geweldige manier om van mijn hobby ook mijn werk te maken’ stond in de folder over deze serie. Zij sprak over beelden van Jezus in de moderne tijd.
Ds. Grüteke is bekend van het dagelijkse EO-radioprogramma ‘Dit is de dag’ en werd in 2015 bevestigd als predikant van de Jeruzalemkerk. Zij sprak over oude en nieuwe beelden van Jezus in kerk en theologie.
De laatste middag was er, onder leiding van Piet Alberts en Rob Boersma, een dialoog over persoonlijke ontwikkeling van het Jezusbeeld.
13
OECUMENISCH FILMHUIS NOORD ZINEMA
door Piet Alberts
In het voorjaar presenteerde ZINema een serie films binnen het thema: Keuzes en Consequenties. Keuzes maken is een belangrijk onderdeel van het leven. Hoe maak je keuzes? Wat zijn de afwegingen? Welke rol spelen anderen daarin? Hoe ga je om met de gevolgen van je keuzes? Met vier films werd dit thema verder uitgediept: Les Chevaux de Dieu, Bleu, deel 1 van Trois Couleurs, trois Mondes en die Bleierne Zeit.
In het najaar vertoonden wij drie films binnen het thema Leven is … zinnig ouder worden? Hoe doe je dat? Hoe ga je om met levenslessen, met mooie en pijnlijke herinneringen? Hoe blijf je creatief, geestkrachtig? Wat beteken je voor volgende generaties?
Door visuele ondersteuning werd dit boeiende thema in de volgende films verbeeld en uitgediept: Pranzo di Ferragosto, The Bridges of Madison County en Ventoux.
Omdat ZINema-Noord nog immer een initiatief is van zowel de Protestantse als Rooms-Katholieke kerk betreurden wij het feit dat Arno Narain namens laatstgenoemde kerk helaas moest afhaken. Als jongerenwerker in De Nieuwe Augustinus kon hij dit niet combineren met het meedenken – doen binnen ZINema. Arno, bedankt voor je inbreng.
Algemeen: er kwamen gemiddeld zo’n vijf en dertig mensen naar de bijeenkomst die zich kenmerkt door laagdrempeligheid. Leuk om te memoreren is het feit dat de belangstelling voor ZINema zich uitstrekt tot buiten de grens van Amsterdam-Noord. Er is altijd gratis koffie en thee voor de aanvang en in de pauze en na afloop worden er lekkere (non)alcoholisch drankjes geschonken die tezamen met wat snacks de vreugde en intimiteit verhogen. Na afloop van de film bestaat de mogelijkheid, en wij benadrukken dit, om aan de nabespreking deel te nemen, iets waartoe zich steeds meer mensen uitgenodigd voelen. Immers, kennis nemen van een andere mening of een ander standpunt blijkt verrijkend èn relativerend te werken. Hoewel de toegang nog steeds gratis is, er wordt een vrijwillige bijdrage gevraagd, wordt het financiële plaatje, mede door de filmrechten die wij thans op moeten hoesten, kritisch. Het vrijwillige aspect wordt nu iets specifieker benoemd en vragen wij € 5 om quitte te blijven spelen.
14
STICHTING VLUCHTELINGENWERK AMSTERDAM-NOORD
door Julia Herstel-Noomen
Door de onoverzichtelijke situaties aan de grenzen van Europa werden landen, die hun grenzen wel openstelden, bedolven onder duizenden vluchtelingen. Bussen vol reden ook door Nederland op zoek naar onderdak. Accommodaties werden uit de grond gestampt, waar mensen een paar nachten terecht konden en dan weer verder werden vervoerd. Veel Nederlanders trokken zich hun lot aan. Kleding en andere broodnodige spullen werden in grote getale naar bijvoorbeeld het Leger des Heils gebracht. Terwijl in sommige gemeenten mensen duidelijk lieten weten dat zij niet gediend waren van de komst van vluchtelingen, ontstond er ook een wijdverbreid gevoel van compassie met de vluchtelingen en zetten veel mensen zich in om eerste opvang te verlenen. Zo werden vluchtelingen welkom geheten en alle steun toegezegd. Ook in Amsterdam kwamen vluchtelingen aan. Langzaam kwam de hulpverlening op gang. Woningcorporaties werden door de gemeente aangesproken om over de hele stad woningen beschikbaar te stellen. Vluchtelingen meldden zich bij VluchtelingenWerk Amsterdam en na de eerste intake werd hen een woning aangeboden. Er kwamen zeker 50 woningen in Noord beschikbaar. Zowel gezinnen als alleenstaanden konden door de grote groep wijkvrijwilligers worden opgevangen en begeleid bij het gewenningsproces in de voor hen nieuwe woonplaats met andere voorzieningen en regels en dat dan ook nog in een voor hen onbegrijpelijke taal. Met de lening die zij kregen van de gemeente konden woningen worden ingericht, vaak met behulp van de wijkvrijwilligers die meegingen naar de kringloopwinkels en betaalbare (super)markten. Hoewel minder als in het begin, gaat de instroom van vluchtelingen in Noord nog steeds door en hebben onze coördinatiemedewerksters en wijkvrijwilligers het nog steeds druk met de eerste opvang van de met name Syrische- en Eritrese gezinnen en alleenstaanden. De kinderen. die begin van het jaar op scholen kwamen, spreken intussen al heel aardig Nederlands, zij zijn ‘doorgestroomd’ naar scholen in hun eigen buurt en helpen hun ouders door te ‘tolken’. Veel vrijwilligers helpen met het aanleren van de Nederlandse taal. In augustus 2016 kregen wij via de diaconie de mogelijkheid om 3 gezinnen een vakantie aan te bieden in het bungalowpark het Grote Bos in Doorn. Alle drie de gezinnen wonen al wat langer in Nederland en waren nog nooit met vakantie geweest. De kinderen hebben genoten van het zwembad en de activiteiten op het park en de ouders van een ontspannen weekje in het bos, even zonder de zorgen van alle dag. Zij werden gebracht en gehaald, het busje was ruim genoeg om de boodschappen, de pakken luiers en de buggy’s van de kinderen mee te nemen en zij konden gebruik maken van het gehuurde beddengoed en handdoeken. Voor alle drie de gezinnen een geweldige belevenis,….. en ook nog mooi weer! Wij kunnen ons werk alleen doen als wij op uw belangstelling en medeleven en financiële steun van kerken, particulieren en instellingen, kunnen blijven rekenen. Ons gironummer is NL 12 INGB0006360579 t.n.v.VluchtelingenWerk Amsterdam Noord t.n.v. Dhr. J. Beishuizen.
15
STICHTING KERK & BUURT NOORD
door Arnold van der Snoek, buurtpastor en coördinator
Veel buurtbewoners klopten in 2016 bij ons aan voor gezelligheid en hulp. Die hulpvragen hadden betrekking op een breed spectrum van nood: van geldnood tot geestelijke nood en van woningnood tot relatienood. Onze vrijwilligers en professionals hebben hun uiterste best gedaan om naast en tussen deze mensen te staan. Om samen naar oplossingen te zoeken. Gelukkig vaak met positief gevolg.
Kerk & Buurt Amsterdam-Noord biedt gemeenschapsvorming, zingeving, praktische hulp en ondersteuning in Amsterdam-Noord. Dat doen wij voor en met buurtbewoners die hulp en bijstand nodig hebben. Elke hulpvraag en elk individu is welkom. Wij zijn er voor de buurtbewoners door met hen op te trekken, vanuit ons pand aan de Adelaarsweg, maar ook op straat of bij hen thuis. Wij bieden mensen een plek om uit hun dagelijkse beslommeringen te komen. Wij geven een luisterend oor, bidden op verzoek met hen, helpen hen met het begrijpen en reageren op brieven en formulieren. Op verzoek gaan wij mee naar instanties, schrijven bezwaarschriften, doen belastingaangiftes en maken aflossingsregelingen.
De reguliere Huiskamer (-inloop) is elke dinsdag, woensdag en donderdag geopend van 11.00 tot 13.00 uur (behalve de woensdag is dat ongeacht feestdagen en vakanties). Er komen gemiddeld 15 bezoekers per keer met uitschieters van 4 tot ruim 20 bezoekers.
Op elke eerste woensdag van de maand biedt Kerk & Buurt Noord een gratis warme avondmaaltijd aan buurtbewoners. Omdat deze Buurtmaaltijd de laatste jaren steeds drukker werd bezocht, hebben wij in 2016 twee Buurtmaaltijden per maand ingevoerd. De donderdag na de eerste woensdag bieden wij dan voor een tweede groep een warme maaltijd. Nu komen er verspreid over twee dagen gemiddeld zo`n 30 tot 36 bezoekers.
Naast verkenningen om met een diverse groep mensen contextueel de Bijbel te gaan lezen, hebben wij in 2016 als pilot een Zinema-avond georganiseerd. Een film met daarna een nagesprek. Dit riep veel herinneringen en bijzondere gesprekken over zingeving op. Een groot succes en daarom zullen wij dit in 2017 vaker gaan verzorgen. Op elke derde woensdag van de maand vindt onze maandelijkse Viering plaats. Deze wordt verzorgd in samenwerking (op toerbeurt) met de voorgangers van de Rooms-Katholieke Kerk, de drie Protestante kerken en de Doopsgezinden in Amsterdam-Noord. In 2016 hebben wij de betrokken kerken hierin uitgebreid met de Lutherse gemeente en Hoop voor Noord. Aansluitend aan de viering bieden wij de deelnemers in ons pand een warme maaltijd aan en de mogelijkheid om na te praten. Wij begonnen met zo`n 7 personen per viering, inmiddels is dat aantal gegroeid naar gemiddeld 20 tot soms wel 30 personen. Daarom kijken wij momenteel naar mogelijkheden om meer mensen te kunnen ontvangen door bijvoorbeeld maandelijks twee vieringen te gaan organiseren.
Zo was 2016 een jaar van uitbreidingen en verkenningen, van hulpvragen, gezelligheid en ook hebben wij in 2016 vooruit gekeken. Wij staan opnieuw voor veranderingen en nieuwe kansen. Daarom hebben wij als bestuur en professionals samen intensief stilgestaan bij het fundament onder Kerk & Buurt: waarom bestaan wij en wat is de zin van ons werk? Deze verdieping heeft geleid tot een herijking van onze missie. Kerk & Buurt Noord is er voor de kwetsbare buurtbewoners. En dan niet met de wijsheid in pacht om hun problemen op te lossen, maar als vriend die het beste met hen voor heeft. Met deze nieuwe verdieping hebben wij het jaar 2016 geïnspireerd afgesloten, beseffend dat wij een geduldige Gids hebben met een uitstekend richtingsgevoel.
Stichting Kerk & Buurt Amsterdam-Noord
Adelaarsweg 57 huis, 1021 BS Amsterdam
Tel 020-6369234 / 06-22804528
Email: Contact@kerkenbuurtnoord.nl
Website: www.kerkenbuurtnoord.nl
Like ons op Facebook!: Kerk en Buurt Amsterdam Noord
16
PASTORAAL DIACONAAL OVERLEG
door Arnold van der Snoek, buurtpastor en coördinator Kerk&Buurt Amsterdam-Noord
Het Pastoraal Diaconaal Overleg is in 2008 gestart op initiatief van Stichting Kerk & Buurt Amsterdam-Noord om tot betere onderlinge afstemming te komen en om actuele ontwikkelingen met elkaar te kunnen delen. Dit overleg vindt twee à drie keer per jaar plaats.
In 2013 hebben wij met elkaar de doelstellingen van dit overleg heroverwogen en vastgesteld: ‘Het Pastoraal Diaconaal Overleg (PDO) zet zich vanuit verschillende kerken en kerkelijke organisaties gezamenlijk in voor (barmhartig) pastoraal diaconaat gebaseerd op de presentiebenadering ten behoeve van mensen in (dreigende) nood in Amsterdam-Noord. Wij doen dit door:
A) uitwisseling, afstemming en reflectie over de (gezamenlijke) diaconale en pastorale inzet;
B) vanuit zijn interkerkelijke identiteit zich te vertegenwoordigen en zich functioneel en daadkrachtig in te zetten (vanuit en namens de diverse betrokken kerken en kerkelijke organisaties), te participeren in, anticiperen en (re-)ageren op het (lokale) maatschappelijke en politieke debat ten behoeve van mensen in (dreigende) nood.’
In 2014 is dit overleg uitgebreid; naast de inzet en vertegenwoordiging van de drie Protestantse kerken en hun wijkdiaconie, de Rooms-Katholieke kerk en hun Parochiële Caritas Instelling en Stichting Kerk & Buurt Amsterdam-Noord, zijn in 2014 de Doopsgezinde Gemeente en de Lutherse Gemeente erbij gekomen.
Sinds 2015 hebben wij verdieping gebracht in het Pastoraal Diaconaal Overleg door naast het bespreken van inzet rondom bijvoorbeeld vluchtelingen ook met casuïstiek aan de slag te gaan.
In 2016 is Hoop voor Noord aangehaakt. Ook het afgelopen jaar waren deze bijeenkomsten inspirerend. Als casus hebben wij de armoedeproblematiek met elkaar besproken. En mede doordat wij met een groeiende groep van deelnemende kerken in dit overleg participeren, bevordert dit de onderlinge samenwerking.
17
RAAD VAN KERKEN AMSTERDAM-NOORD
door Pieter Roemer, penningmeester
FINANCIEEL OVERZICHT 2016
baten € lasten €
bijdragen kerken 125,00 40-dagenlalender 25,00
gift 22,00 volkskerstzang 2015 100,00
40-dagenkalender 89,00 bankkosten 30,00
nadelig saldo 87,00 week van gebed 117,00
oecumenisch bulletin 17,00
website 34,00
323,00 323,00
===== =====
BALANS PER 31 DECEMBER 2016
Kapitaal 1 januari 2016 € 112
nadelig saldo “ 87
Kapitaal 31 december 2016 € 25
======
nummer bankrekening
NL38 ABNA 0547 1806 59
ten name van
Raad van Kerken Amsterdam-Noord
H. Cleyndertweg 805
1025 ED Amsterdam